Türbeler Şehri İzmir ...

İzmir il sınırları içinde Türbe ve yatırların sayısı fazladır...

Türbe ve Yatır Kavramı birbirine benzese de Kavram olarak farklıdır...

TÜRBE: Devlet adamlarının veya din alimlerinin mezarlarının bulunduğu oda şeklindeki binaya verilen addır. İçerisinde (çoğunlukla) ünlü kişilerin gömülü bulunduğu anıtsal tarihi mezarlar için de türbe kelimesi kullanılır. Türbeler çoğunlukla eski çağlarda yaşamış önemli insanların yattığı yerdir.


YATIR: Allah katında yüksek mertebelere ulaşmış olduğuna inanılan şahsiyetlerin, mezarlarına genel olarak yatır denilmektedir .Ancak yatır kelimesi daha çok mezarda yatan, gömülü olan zata işaret eder. Mezar, kabir gibi manaları zayıftır

Tire'deki Önemli Yatırlardan Buğday Dede

İzmir Tire ilçesinde Buğday Dede ismi ile bilinen tepe üzerinde, Kaplan Köyü yolundaki küçük bir mescit ve mezarlık bulunmakta olup, bu mezarlıkta Buğday Dede’nin mezarı vardır. Buğday Dede ile ilgili kaynaklarda yeterli birliye rastlanmamıştır. Yalnızca yöre halkı tarafından söylenen bazı söylenceler bulunmaktadır. Bu söylencelerden birine göre;

Yörede kıtlık olmuş ve Tire halkı Buğday dede’den ötürü bu kıtlıktan etkilenmemiştir. Buğday dede ve eşi oturdukları tepeden yola bakarak bir aç gelse de onu doyursak diye beklermiş. Buğday dede’nin evinde küpler dolusu buğday bulunmakta imiş, Bu buğday aç insanlara verildikçe daha da çoğalırmış. Buğday Dede buğdayını yalnızca erkeklere verir, kadınlara vermezmiş. Buğdayı alanlara da arkalarına bakmadan gitmelerini tembihlermiş. Bir gün Selçuk’tan bir aile buğday almaya gelmişse de dede onlara buğday vermeyerek kadınsız geleceksin demiştir. Bunun nedenini merak eden ailenin erkeği kadınsız gelmeye karar vermiş ancak, eşi ben de erkek kılığına girip geleceğim demiş. Böylece karı koca Buğday Dede’nin evine gelmiş, heybeleri doldurmuşlar, yola koyulmuşlar. Ne var ki aile Kesikbaş denilen semte vardıklarında kadın dönüp tepeye bakmış ve o anda da fenalaşarak ölmüştür.

Buğday Dede ile ilgili bir başka söylenceye göre de Buğday Dede’nin mezarının bulunduğu yerdeki bir servi ağacında Türk bayrağı dalgalanırmış. Yörenin Yunan işgali sırasında Yunan birliğinin komutanı bu bayrağı indirerek yerine Yunan bayrağını asmış. Bir süre sonra kargalar bu bayrağı parçalamış, bayrak yeniden asılmış ve aynı şekilde kargalar tarafından parçalanmıştır. Bunun üzerine de Yunan birliğinin komutanı ağaca yeniden Türk bayrağını asmak zorunda kalmıştır.

Buğday Dede’nin mezarı basit bir mezar olup, Karagazi Mahallesi’nde, Sır Hatunlar Sokağı’nda bulunan Sır Hatunlar Türbesinde gömülü olanların da Buğday Dede’nin kızları olduğu sanılmaktadır.

Günümüzde Buğday Dede’nin mezarı yatır olarak yöre halkınca ziyaret edilmektedir.

İzmir Tire ilçesinde Buğday Dede ismi ile bilinen tepe üzerinde, Kaplan Köyü yolundaki küçük bir mescit ve mezarlık bulunmakta olup, bu mezarlıkta Buğday Dede’nin mezarı vardır. Buğday Dede ile ilgili kaynaklarda yeterli birliye rastlanmamıştır. Yalnızca yöre halkı tarafından söylenen bazı söylenceler bulunmaktadır. Bu söylencelerden birine göre;

Yörede kıtlık olmuş ve Tire halkı Buğday dede’den ötürü bu kıtlıktan etkilenmemiştir. Buğday dede ve eşi oturdukları tepeden yola bakarak bir aç gelse de onu doyursak diye beklermiş. Buğday dede’nin evinde küpler dolusu buğday bulunmakta imiş, Bu buğday aç insanlara verildikçe daha da çoğalırmış.

Buğday Dede buğdayını yalnızca erkeklere verir, kadınlara vermezmiş.

Buğdayı alanlara da arkalarına bakmadan gitmelerini tembihlermiş. Bir gün Selçuk’tan bir aile buğday almaya gelmişse de dede onlara buğday vermeyerek kadınsız geleceksin demiştir. Bunun nedenini merak eden ailenin erkeği kadınsız gelmeye karar vermiş ancak, eşi ben de erkek kılığına girip geleceğim demiş. Böylece karı koca Buğday Dede’nin evine gelmiş, heybeleri doldurmuşlar, yola koyulmuşlar. Ne var ki aile Kesikbaş denilen semte vardıklarında kadın dönüp tepeye bakmış ve o anda da fenalaşarak ölmüştür.

Buğday Dede ile ilgili bir başka söylenceye göre de Buğday Dede’nin mezarının bulunduğu yerdeki bir servi ağacında Türk bayrağı dalgalanırmış. Yörenin Yunan işgali sırasında Yunan birliğinin komutanı bu bayrağı indirerek yerine Yunan bayrağını asmış. Bir süre sonra kargalar bu bayrağı parçalamış, bayrak yeniden asılmış ve aynı şekilde kargalar tarafından parçalanmıştır. Bunun üzerine de Yunan birliğinin komutanı ağaca yeniden Türk bayrağını asmak zorunda kalmıştır.

Buğday Dede’nin mezarı basit bir mezar olup, Karagazi Mahallesi’nde, Sır Hatunlar Sokağı’nda bulunan Sır Hatunlar Türbesinde gömülü olanların da Buğday Dede’nin kızları olduğu sanılmaktadır.

Günümüzde Buğday Dede’nin mezarı yatır olarak yöre halkınca ziyaret edilmektedir.

İzmir ili Tire ilçesi Cumhuriyet Mahallesi’nde İbni Melek Medresesi’nin yanında bulunan bu türbe Tireli fıkıh, meal, tefsir alimi İbni Melek Abdüllatif Efendi’ye aittir. Abdüllatif İbni Melek Efendi Aydınoğlu Mehmet Bey’in ve oğullarının öğretmenliğini yapmıştır.

İBNİ MELEK TÜRBESİ....

İbni Melek Türbesi içerisinde üç mezar daha bulunmaktadır. Bunlar Seyidi Rabbani Mevlana Nizamettin Nevvare (h.797 m. 1394), İbni Melek Abdüllatif Efendi’nin oğlu Mehmet Efendi ve Evliya Ali Efendi’ye aittir.

İbni Melek Abdüllatif Efendi’nin bu isimle anılmasının nedeni: Babası Abdülaziz Efendi Hicaz’a giderken eşini hamile olarak bırakmış ve çocuğunu da Allah’a emanet etmiştir. Dönüşünde eşinin bir gün önce öldüğünü, çocuğunun da anasının karnında defnedildiğini öğrenmiştir. Bunun üzerine “Ben evladımı Allah’a emanet ettim. Onu Allah korumuştur” diyerek eşinin mezarını açtırmış. Abdüllatif Efendi’yi sağ elinin küçük parmağını emerken canlı olarak görmüştür. Bundan sonra da Abdüllatif Efendi’yi meleklerin koruduğuna inanılmış ve meleklerin koruduğu anlamına gelen İbni Melek ismi yakıştırılmıştır.

Günümüzde İbni Melek Abdüllatif Efendi’nin mezarı ziyaret yeridir. Türbe 20 m2’lik bir alanda kesme taştan dört tarafı kapalı, üzeri açık bir yapıdır. Mezarın bulunduğu alana sivri kemerli birkaç basamakla çıkılan bir merdivenden ulaşılmaktadır. Yıkılan türbe 1956 yılında Tire Belediyesi tarafından yeniden yapılmış ve çevresi düzenlenmiştir.

Evliya Çelebi, 1671'de gördüğü türbede, İbni Melek'in yanısıra pencere kenarında Hüsam Dede ile Şeyh Şücaeddin'in de yattığını ifade etmektedir. Oysa, günümüzde türbe'de Mevlana Nizameddin, Evliya Ali Efendi dışında kitabesiz iki mezar daha bulunmaktadır. Bu kitabesiz mezarların birinin İbni Melek'e diğerinin de oğlu Mehmet'e ait olduğu var sayılmaktadır. Bugüne değin Mevlana Nizamettin üzerinde hiç durulmamıştır. Afyon'a ait kayıtlarda, Beylikler Döneminde araları açık olan Osmanlı Sultanı Yıldırım Bayezit ile Anadolu Beyliklerinden Germiyan ve Dulkadiroğullarının önüne düşerek Afyon'da barıştırması, İbni Melek ile ilgili olarak, Tire'de Yıldırım Bayezit ile Aydınoğulları için de işlenmesi ilginçtir. Yoksa İbni Melek ile Mevlana Nizameddin aynı kişiler midir? Bursalı Tahir Efendi, "İbni Melek Hazretlerini ziyaret ettim, kabir taşında H.797 (1395) tarihi vardır.", demektedir. Oysa bu tarihi taşıyan kitabe, Mevlana Nizameddin'e aittir. Mevlana Nizameddin'in mezar taşında bu tarih vardır ;
"Tüveffîye merhum,el mağdur seyyidi rabbani Mevlana Nizameddin nuvvire ruhuhu tarih senete seb'a ve tis'ine ve seb'a mie. (H.797/1395)

Türbedeki ikinci kitabeli mezar daha önce de değindiğimiz gibi Evliya Ali Efendi'ye aittir. Evliya Ali Efendi, Alaybeyzadelerden olup İbni Melek Medresesi müderrisliğinde bulunan kişidir. Evliya Ali Efendi'nin kitabesinde ise şu ifadeler yer almaktadır.

" Hüvel baki
Merhum ve mağfur
İla rahmetil gafur
İbni Melek müderrisi Evliya Ali Efendi ruhuna fatiha, sene 1247/1831

(*) ÜCRETSİZ HOSTİNG : 2 GB Hosting Web Alanı + 10 GB Bantwith + 5 Farklı Site Yayınla... Com Net Org - Com.tr Alan Adı Tescili (*) HABER SİTELERİNE VE KURUMSAL ŞİRKETLERE ÖZEL HOSTING - DEDICATED SERVER...

Yazarın Diğer Yazıları

1. Anneler Günü'nde yalnız kalan anneler...
2. Fethullah Gülen Deniz Gezmiş hakkında ne düşünüyor?
3. Fethullah Gülen diye biri yok...!
4. Fethullah Gülen israf ve iktisat hakkında ne düşünüyor?
5. Evlenirken de Allah'tan başka dost yok...
6. Fethullah Gülen: Ülkemin Kahvehanelerini Bile Özledim
7. Önden Giden Atlılar Kervanı'ndan Adem Köse
8. Zamana Karşı / In Time
9. Altın Nesil'den Entelektüel Nesil'e geçiş...
10. Zaman Gazetesi hakkında ne düşünüyorum?
11. Fethullah Gülen, Türkiye'nin Tozuna Aşık bir adam...
12. Fethullah Gülen'in Yaşatma İdeali ve İhlas Risalesi
13. Kadının adı kağıt üzerinde, gerçekte yok...!
14. "Gülen Hareketi hayatımızı kurtardı"
15. Kürtler Said-i Kürdi'ye inansalardı çocukları ölmeyecekti
16. Türkiye'deki aşıklardan Fethullah Gülen'e çağrı: Dönün Gayri!
17. Fethullah Gülen Türkiye'ye neden dönsün ki?
18. Rüya tabir sitesi Nostradamus'un kehanetlerini egale etmiş...
19. Fethullah Gülen'in ne kadar serveti var?
20. Türkiye'nin dünyadaki tek lobisi Fethullah Gülen...
21. Londra'da bir Kürt kızı!
22. Engellilerin Anne Baba olmaya hakları yok mu?
23. Fethullah Gülen, Nazım'ın Hasreti'ni dindirdi.
24. Allah'ın Sadık Kulu Said Nursi'ye Teşekkür...
25. Sadık ve Çevreci bir Kul; Said Nursi
26. Allah'ın Sadık Kulu Bediüzzaman Said Nursi
27. Sarıgül Efsanesi bitti bir daha dirilemez...
28. Adriana Lima milletvekili seçimlerine girse ne olur?
29. İş arayan var mı işiniz hemen hazır üstelik aylık 4500 lira...!
30. Alevi evlilik sitesi evlendiriyor...
31. Çeşme İzmir'de eşek adasını gitmeyen var mı?
32. İZBAN yolda kaldı olay oldu.
33. Fethullah Gülen'in Nazım Hikmet vefası...
34. Usame Bin Laden'i Sevmek
35. İzmir'in gerçek gündemi 'Sarışın Kadınlar mı?'
36. Carla Bruni'nin görevi Fransa'yı tanıtmak mı?
37. Süper Antibiyotiğin Yeniden Keşfi
38. Öcalan'ın Son Şımarıklığı...
39. Korkuyorum!
40. Askerlik Kısalsın mı ?
41. Polis ve asker beşinci sınıf vatandaş mı?
42. Kaymakamların en büyük gücü
43. Çocuklarımıza Bir Gelecek Bırakalım
44. Türbeler Şehri İzmir ...
45. İzmir'e turist gelmesin !
46. HÜNKAR HACI BEKTAŞ VELİ DEN SÖZLER
47. ŞAMİL TAYYAR VE MEHMET BARANSU'YA BORÇLANDIK ...
48. KONFÜCYUS'UN DOĞUM GÜNÜ ...
49. BİR GÜÇLÜKLE KARŞILAŞTIĞINIZDA, KAÇIŞ YOLU DEĞİL, ÇIKIŞ YOLU ARAYIN
50. BU TAVSİYELERE BENİMDE İHTİYACIM VAR !
51. KADINLARI BİR SOY ADLARI KURTARAMAZ !
52. AKSİYON DERGİSİ DÖKÜLÜYOR…
53. ACILAR, ÖLÜMÜ KOLAYCA KABULLENEBİLMEMİZ İÇİN ALLAH’IN BİZE VERDİĞİ BİR ARMAĞANDIR
54. KADINLARI MUTLU ETMENİN YOLU )))))))))
55. TÜRKİYE'DE 40 YAŞ ÜSTÜ OLUP İŞSİZ KALMAK...
56. İZMİR EMNİYET MÜDÜRÜ'NDEN BİR İSTEĞİMİZ VAR...
57. AK PARTİ HÜKÜMETİ E-TİCARET KONUSUNDA YANILTILIYOR ...
58. SAYIN ŞULE PERİNÇEK; SEN PKK KAMPLARINDA BOY BOY RESİM ÇEKTİREN KOCANA HESAP SOR…
59. TERÖRE KARŞI SİYASİ MANEVRA YETERSİZ ...
60. BİR HAMMAL ÖĞRETİSİ !!!
61. HAYATINIZ SEÇTİĞİNİZ KADINDIR
62. KIRLANGIÇ !!
63. ÇIRPINIŞLARINI UMUTSUZ BULDUĞUN OLDU MU ?
64. KAÇAMAK YAŞIYORUZ HAYATI
65. SONUNDA BAYKAL'DA FETHULLAH GÜLEN'E TABİ OLMUŞ
66. DTP’YE YÖNELİK ELEŞTİRİLER