Kayıtdışı İstihdam

İstihdamdaki kayıtdışılık,iş ve sosyal güvenlik hakları bakımından büyük bir kayıp öngörmektedir.Kayıtdışı istihdam,vergi ve sigorta prim gelirleri bakımından devleti zarara uğrattığı gibi;çalışanlar açısından Anayasamızda temel bir hak olarak öngörülen sosyal güvenlik haklarına erşilmeyi engellemektedir.Bu nedenle,devletin yerine getirmekle yükümlü olduğu her çalışanın sosyal güvenlik haklarına erişmesi için gerekli olan tedbirleri zamanında alması önemlidir.

Sigorta hakkı olmadan kayıtdışı çalıştırmanın getirmiş olduğu en büyük kayıp sağlık ve sigorta haklarında yaşanmaktadır. Özellikle kayıt dışılığın istihdamın yüzde 43 gibi bir oranda bulunması, gelecek güvenceni riske eden bir sorun olarak dikkatle değerlendirilmelidir.Açlık ve yoksulluğun en büyük kaynağı sosyal haklardan yoksun çalıştırmadır.Sağlıklı çalışma koşulları ile birlikte ücret ve sosyal hakların geliştirilmesi,sosyal güvenlik haklarının korunması bir devlet politikası olarak benimsenmelidir.Bu haklar,Anayasamızda güvence altına alınmasına rağmen,uygulamada böylesine korumasız bir çalıştırma biçimlerinin yaygınlık kazanması karşısında gerekli olan tedbirlerin alınmaması,sosyal hayatı da olumsuz yönde etkilemektedir.Her şeyden önce çalışanlar açısından en büyük güvence olan emekli aylığına erişilme engellenmektedir.

Torba Kanun Tasarısında esnek istihdamın genişletilmesi,evden çalışma,uzaktan çalışma gibi yeni kavramlar iş kanuna ilave edilmelidir.Bilgi çağında,bu tür çalışmalara ihityaç olabilir.ilkesel olarak itiraz edilmemelidir.Esnek çalışma türleri çok geniş boyut kazanırsa asıl risk burada yaşanır.Bu nedenle sosyal sigorta hakkının korunması ve geliştirilmesi guvence altına alınmalıdır.Örneğin,kısmi süreli çalıştırmalar adında anlaşılacağı gibi ayın belli gunlerinde yarı zamanlı çalışmadır.bu durumda çalışanların sosyal güvenliği nasıl olacak?Bu sorunun cevabıda çalışmayan günler için isteğe bağlı sigorta ile eksik kalan günler tamamlanabilir.peki ödeme gücü yoksa ne olacak?Bu sorunun cevabı maselef yoktur.

Benzer şekilde kamuda da mevsimlik çalışnlar bulunmaktadır.yılın dört ayı ile sınırlı çalışan ve aldığı ücretle 12 ay yaşamak zorunda olanların eksik kalan günlerini isteğe bağlı olarak tamalama şanşları pratikte yoktur.bu durumda olanların emekliliğem hak kazanmaları için özel koşullar getirilebilir.bu sistemde 25 yıl çalışmış ve 3600 prim gün sayısına sahip olanlara yaş koşulu getirdiklerinde emekli olma hakkının tanınması,kayıtdışı ile mücadele açısından da önemli bir parametre olacaktır.

Bu düzenlemeler devlete olan güven artıracağı gibi kayıtdışı çalıştırmada azalacaktır.İnsalarda şu kuşku var.Prim gün sayımız yetmeyecek ve emekli olma hakkına erişemeyeceğimden,kayıtdışı çalıştırma benim açımdan sorun değil diyen milyonlarca insan var.Bu nedenle sosyal güvenlik hakkının elde edilmesi kayıtdışı ile mücadelede en büyük sosyal politikadır.

Vergi sigorta prim borçlarının yapılandırılması ile ilgili düzenleme gününde primlerini ve vergilerini ödeyen insalara bir teşvik getirdiğinden iş çevrelerinde buyuk eleştiriye neden olmaktadır.Bir düzenleme yapılırken kayıtdışılığa neden olacak kararlardam uzak durmak,nimette ve külgette dengeyi sağlamak gerekiyor.

(*) ÜCRETSİZ HOSTİNG : 2 GB Hosting Web Alanı + 10 GB Bantwith + 5 Farklı Site Yayınla... Com Net Org - Com.tr Alan Adı Tescili (*) HABER SİTELERİNE VE KURUMSAL ŞİRKETLERE ÖZEL HOSTING - DEDICATED SERVER...

Yazarın Diğer Yazıları

1. Neden okumuyoruz?
2. Altın yumurtlayan tavuk inanç turizmi
3. Balkanların Cemaziyel Ahiri
4. Balkanların Camaziyel Öncesi ve Sonrası
5. 21. Yüzyılda Güneydoğu Avrupa Ülkeleri İşbirliği Süreci
6. Türkiye'nin Balkan Politikası ve Balkanlar da İstikrar
7. Balkanlardaki Türk Eserleri
8. Sivil Toplum ve Küreselleşme
9. Ortak değerler ve barışa giden yol, diyalog
10. Kayıtdışı İstihdam