Dört Avrupa ülkesinden İsrail'in idam cezası yasa tasarısına tepki
Almanya, İngiltere, Fransa ve İtalya dışişleri bakanları, İsrail'in terör suçlularına yönelik idam cezası öngören yasa tasarısına karşı "derin endişe" duyduklarını açıkladı.
Yerel Gündem 
Ahmet Taş | Yerel Gündem
ANKARA, TÜRKİYE — İsrail'de terör suçlarından hüküm giyen kişilere idam cezası verilmesini öngören yeni yasa tasarısı, dört Avrupa ülkesi tarafından "derin endişe" ile karşılandı.
Almanya, İngiltere, Fransa ve İtalya dışişleri bakanları tarafından Pazar günü İngilizce olarak yayımlanan ortak açıklamada, yasa tasarısının uluslararası insan hakları standartlarına aykırı olduğuna dikkat çekilerek, İsrail hükümetine ve parlamentoya (Knesset) düzenlemeyi durdurma çağrısı yapıldı. Avrupa Konseyi de tasarının, bölgedeki idam cezası moratoryumu açısından tehlikeli bir geri adım olduğunu belirtti.
"Fiilen ayrımcı bir karakter taşıyor"
Dört ülkenin dışişleri bakanlarının imzaladığı ortak açıklamada, tasarının içeriğine yönelik sert eleştiriler yer aldı. Metinde, tasarının "fiilen ayrımcı bir karakter taşıdığı" vurgulanarak, İsrail hükümeti ve Knesset üyelerinden düzenlemeyi geri çekmeleri istendi.
Bakanlar, idam cezasının niteliğine de değinerek, "insanlık dışı ve aşağılayıcı bir ceza biçimi olduğunu ve caydırıcı etkisi bulunmadığını" belirttiler. Açıklamada ayrıca, bu uygulamaya dünya genelinde her koşulda karşı olunduğu ifade edildi.
Avrupa Konseyi'nden çağrı
Ortak açıklamaya paralel olarak bir uyarı da Avrupa Konseyi'nden geldi. Avrupa Konseyi Genel Sekreteri Alain Berset, İsrail parlamentosuna tasarıyı onaylamama çağrısında bulundu.
Berset, düzenlemenin ülkede uzun süredir fiilen uygulanan idam cezası moratoryumu için "ağır bir geri adım" anlamına geldiğini belirterek, yasanın kabul edilmesinin insan hakları standartlarına zarar vereceğini söyledi.
Yasa tasarısı ne içeriyor ve kimi hedef alıyor?
İsrail'de tartışmaların odağında olan yasa tasarısı, "ırkçı saiklerle veya bir topluluğa düşmanlık nedeniyle bir İsraillinin ölümüne yol açan" kişilere idam cezası verilmesini öngörüyor.
Ancak düzenlemenin özellikle Filistinlileri hedef aldığı eleştirileri gündemde. Eleştirmenler, bir İsraillinin bir Filistinliyi öldürmesi durumunda aynı yaptırımın uygulanmayacağına ve bu durumun tasarının ayrımcı yönünü ortaya koyduğuna dikkat çekiyor.
Başbakan Benyamin Netanyahu liderliğindeki sağ hükümet, tasarıyı Pazartesi günü Knesset'te ikinci ve üçüncü oylamaya sunmayı planlıyor. Yasanın meclisten geçip kabul edilmesi halinde, düzenlemenin derhal İsrail Yüksek Mahkemesi'nde hukuki itirazlarla karşılaşması bekleniyor.
İsrail'de idam cezasının geçmişi
İsrail yasalarında idam cezası teorik olarak bazı istisnai suçlar için mümkün olsa da, fiilen uygulanmıyor. Ülkede gerçekleştirilen son infaz, 1962 yılında Nazi savaş suçlusu Adolf Eichmann'a yönelik olarak yapılmıştı.
BM hukuk uzmanları ise geçtiğimiz ay yaptıkları bir uyarıda, yeni düzenlemenin mahkemelerin takdir yetkisini ortadan kaldıracağını ve cezaların failin bireysel sorumluluğuna göre adil bir şekilde belirlenmesini engelleyeceğini belirtmişti.
