Vatandaşlık maaşı detayları belli oldu: 5 bin 615 TL destek
Hükümetin vatandaşlık maaşı takvimi netleşti: Geliri 9 bin 358 TL'nin altında olan hanelere aylık 5 bin 615 TL ödeme yapılacak. Uygulama Haziran'da başlıyor.
Yerel Gündem 
Ahmet Taş | Yerel Gündem
ANKARA, TÜRKİYE — Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın kamuoyuna duyurduğu ve "vatandaşlık maaşı" olarak bilinen Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi'nde uygulama takvimi ve yararlanma şartları netleşti.
Önder Yılmaz'ın aktardığı bilgilere göre, düşük gelirli hanelerin ekonomik şartlarını iyileştirmeyi hedefleyen yeni sistemde, hane geliri 9 bin 358 TL’nin altında kalan vatandaşlara aylık 5 bin 615 TL’ye kadar destek ödemesi yapılması planlanıyor. 2026 yılının ikinci yarısında pilot illerde başlatılması öngörülen sistem, 2027 yılı itibarıyla tüm Türkiye genelinde yaygınlaştırılarak merkezi bir sosyal güvenlik şemsiyesi oluşturacak.
Yararlanma şartları ve gelir sınırı
Sistemin en temel kriteri, hane halkının toplam gelirinin asgari ücretle olan oranı üzerinden belirlendi. Yapılan çalışmaya göre, vatandaşlık maaşından yararlanabilmek için bir haneye giren toplam gelirin asgari ücretin üçte birinden fazla olmaması gerekiyor. Bu doğrultuda, aylık geliri 9 bin 358 TL’nin üzerinde olan haneler uygulamadan yararlanamayacak.
Hükümet yetkilileri, sistemin sadece yardıma muhtaç bireyleri değil, aynı zamanda giderek artan yaşlı nüfusu da öncelikli olarak kapsayacağını belirtti. Özellikle sosyal güvenlik imkanlarından kısıtlı yararlanan yaşlı vatandaşlar, ödeme programında en öncelikli grup olarak dikkate alınacak. Emeklilerin de gelir kriterlerini karşılamaları durumunda bu tamamlayıcı ödemeden faydalanmalarının önü açılacak.
Ödeme miktarı nasıl hesaplanacak?
Destek miktarının belirlenmesi sürecinde farklı senaryolar üzerinde duran Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, asgari ücretin yüzde 20’sine kadar destek verilmesini en uygulanabilir seçenek olarak belirledi. Bu kapsamda yapılacak olan 5 bin 615 TL'lik ödemenin içeriği şu şekilde ayrıştırılacak:
-
Konut Desteği: Elektrik, doğalgaz, barınma ve yakacak giderlerini kapsayan yardım, toplam desteğin yüzde 15’ini oluşturacak.
-
Çocuk Yardımı: Ailedeki çocukların ihtiyaçları için belirlenen destek oranı yüzde 5 olarak uygulanacak.
Bu yapılandırma ile hanelerin temel yaşam masraflarının doğrudan sübvanse edilmesi ve hane gelirinin asgari bir yaşam standardına tamamlanması hedefleniyor.
Pilot uygulama Haziran'da başlıyor
Vatandaşlık maaşı sistemi için belirlenen takvim, 2026 yılının ilk yarısında yasal düzenlemelerin Meclis'e sunulmasıyla başlayacak. Haziran 2026'ya kadar belirlenecek pilot illerde ilk ödemelerin yapılması planlanıyor. Pilot bölge uygulamasından elde edilecek veriler ve sistemin işleyişi takip edilerek, 2027 yılında 81 ilin tamamında sisteme geçiş yapılacak.
Sistemin istihdamı olumsuz etkilememesi için iş gücüne katılımı teşvik edecek mekanizmalar da yasa teklifine eklenecek. Vatandaşların her ay hane gelirleri elektronik sistem üzerinden kontrol edilecek ve gelirinde artış tespit edilenler sistemden otomatik olarak çıkarılacak.
Veri entegrasyonu ve başvuru süreci
Vatandaşlık maaşı başvuruları e-Devlet üzerinden yapılabilecek. Sistemin en dikkat çeken özelliği ise bakanlıklar arası tam veri entegrasyonu olacak. Hazine ve Maliye Bakanlığı, SGK, Gelir İdaresi Başkanlığı ve Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü verileri tek bir merkezde toplanacak. Banka hesap hareketlerinden tapu kayıtlarına kadar tüm detaylar sistem tarafından taranarak, gelir durumu kapı kapı gezilmeye gerek kalmadan otomatik olarak tespit edilecek.
Hak sahibi olan vatandaşlara özel bir "vatandaşlık maaşı kartı" verilecek. Tüm nakdi destekler bu kartta toplanacak ve vatandaşlar bu kartla gıda, temizlik gibi temel ihtiyaçlarını anlaşmalı noktalardan indirimli olarak karşılayabilecek. Desteğin bir kısmı nakit olarak çekilebilirken, bir kısmı ise sadece kart üzerinden harcanabilecek.
