AB'nin Ukrayna için 'Rus varlığı' planı neden çöktü?

AB liderlerinin dondurulmuş Rus varlıklarını Ukrayna kredisine dönüştürme girişimi, Belçika'nın direnişi ve finansal riskler nedeniyle rafa kaldırılarak ortak borçlanmaya dönüldü.

AB'nin Ukrayna için 'Rus varlığı' planı neden çöktü?

YEREL GÜNDEM / BRÜKSEL, BELÇİKA — 20 ARALIK 2025

Avrupa Birliği (AB) liderleri, Rusya Merkez Bankası’na ait dondurulmuş varlıkları Ukrayna için sıfır faizli bir "savaş tazminatı kredisine" dönüştürme planından vazgeçti. Dört aylık yoğun diplomatik trafiğin ardından 27 ülke lideri, Rus varlıklarına dokunmadan 90 milyar euro ortak borçlanma yolunu tercih etti.

Eylül ayında Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen tarafından önerilen ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz tarafından güçlü bir şekilde desteklenen mekanizma, başlangıçta Ukrayna’nın yeniden imarı için "yaratıcı" bir çözüm olarak sunulmuştu. Ancak Rus varlıklarının büyük bir kısmına ev sahipliği yapan Belçika'nın başını çektiği direniş, planın finansal istikrarı tehdit ettiği gerekçesiyle çökmesine neden oldu.

Belçika’nın "Altın Yumurta" benzetmesi ve direniş

Rus varlıklarının yaklaşık 185 milyar eurosunun tutulduğu Euroclear kurumuna ev sahipliği yapan Belçika, plana en sert itirazı yapan ülke oldu. Belçika Başbakanı Bart De Wever, planın AB’nin Kremlin karşısındaki en güçlü kozunu zayıflatacağını savunarak süreci "Tavuğu yerseniz altın yumurtayı kaybedersiniz" sözleriyle eleştirdi.

De Wever’in sunduğu şartlar arasında şunlar yer aldı:

  • Hukuki güvencelerin tam olarak sağlanması.

  • Finansal risklerin tüm üye ülkeler arasında ortaklaştırılması.

  • Yükün sadece Belçika değil, Rus varlığı tutan tüm ülkelerce paylaşılması.

Finansal riskler ve ortak borçlanma kararı

Kasım ve aralık aylarında devam eden görüşmelerde, Avrupa Merkez Bankası’nın likidite desteği vermeyi reddetmesi ve Euroclear'ın "yatırımcı kaçışı" uyarıları planın sonunu getirdi. İtalya, Bulgaristan ve Malta gibi ülkeler daha az riskli alternatifler çağrısında bulunurken, Estonya ve Polonya gibi ülkelerin desteği ivme kazanamadı.

18 Aralık'taki kritik zirvede liderler, sınırsız garanti yükümlülükleri altına girmek yerine ortak borçlanma modelini seçti. Mevcut karara göre 210 milyar euroluk Rus varlığı, Moskova Kiev’e verdiği zararları tazmin edene kadar dondurulmuş halde kalmaya devam edecek. Başbakan De Wever, süreci "Dünyada bedava para yok" ifadesiyle özetledi.

www.yerelgundem.com