Rusya'nın Stratejik Kayıpları: Suriye'den Moldova'ya Sıralı Bir Geri Çekilme Hikâyesi
Rusya, Suriye ve Libya’dan çekilip Moldova’ya yönelim sinyalleri verirken, stratejik bir geri çekilişle NATO’yu Karadeniz bölgesine çekiyor. Gagavuzya ve Moldova üzerinden oluşturulabilecek ayrılık senaryoları Moskova’nın risk haritasında kritik yer tutuyor.
Yerel Gündem 
Rusya'nın Stratejik Kayıpları: Suriye'den Moldova'ya Sıralı Bir Geri Çekilme Hikâyesi
YUSUF İNAN / ANKARA, TÜRKİYE
Putin’in Yanilgisi: Suriye’de Esad’ın Kaçışı ve Rus Varlığının Çöküşü
Rusya, 2015'ten bu yana Suriye’de Beşar Esad rejimini ayakta tutmak için yoğun hava saldırıları ve kara birimleriyle sahnedeydi. Ancak Aralık 2024'te muhalif grupların Şam’ı ele geçirmesiyle Esad sürpriz bir şekilde Moskova’ya kaçtı. Muhalif güçlerin başkentte direniş göstermeden ilerlemesi ve rejimin hızlı çöküşü, Rusya’nın dolaylı desteğinin yetersiz kaldığını gösterdi Kremlin, Tartus ve Humeymin hava üssündeki üslerini korumaya çabalasa da bu bölgelerdeki varlığını yeniden konuşlandırmak durumunda kaldı
Esad’ın kaçmadan önce askerlerine “Rusya yardım edecek” dediği ancak kaçış gününde bu desteğin gelmediğini itiraf etmesi, Moskova yönetiminin tutarsızlığını yoğun bir biçimde ortaya koydu Bu durum, Rus stratejik çekirdeğinin içten çöküşünü temsil ediyordu.
Libya ve Irak: Stratejik Varlığın Terki, Etki Kaybının İlanı
Suriye sonrası, Rusya’nın Libya’da ve Irak’ta benzer biçimde stratejik hamleler yapmaktan çekinmemesi beklense de, Kaddafi’nin devrilmesi ve Irak ordusunun siyasi hesaplar nedeniyle savaşı tercih etmeden teslim olması, Moskova’nın bu coğrafyalarda da etkili olamadığını gösterdi. Bu süreçlerde Rusya sessiz kalırken, Washington merkezli analizciler, bu bölgelerde güç gösterisinden ziyade çekilme stratejisine işaret ediyor.
Rusya’nın Gagavuzya Olasılığı: Moldova Sahaya Geri Dönüş sinyali
Şimdilerde Kremlin, sıcak denizlerden çekilip Karadeniz’de yeniden etkinlik kazanmaya çalışıyor. Gagavuzya, Kırım modeline benzer bir ayrılık senaryosu için potansiyel zemin olarak görülüyor. Analistler, bir Rus müdahalesi durumunda bu bölgenin ilk hedef olabileceğini savunuyor
Gagavuzya’da pro-Rus siyasi figür Evgenia Guţul’un Moskova ile doğrudan temas kurması, bölgedeki etnik-hibrit gerilimin Moskova kontrolünde gelişebileceğine dair güçlü sinyaller veriyor Bununla birlikte, 28 Eylül 2025’te Moldova'da yapılacak parlamento seçimlerine giden yolda, "Victory" adlı pro-Rus siyasi ittifakın koordine edilmesi de Kremlin’in Moldova’daki nüfuzunu artırma stratejisinin parçası olarak görülüyor
NATO ve Rusya Sahasında Büyük Paradoks:
Rusya’nın Suriye ve Libya’dan çekilmesi, Kiev’e odaklanmasını beraberinde getirdi. Ancak bu odaklanma, NATO'nun Karadeniz bölgesine stratejik genişlemesini hızlandırdı. Odesa ve Mykolaiv bölgesinin kontrolü, Moldova’ya geçiş kapısı olabileceği değerlendirilirken NATO, Romanya'da Constanţa yakınında önemli üs geliştirmeleri yapıyor
Stratejik Hatalar ve Rusya’nın fiili Kriz Yönetimi
-
Çok Cepheli Savaş: Aynı anda Suriye, Libya, Ukrayna ve Moldova sahalarında etkin olmaya çalışmak, Rus kaynaklarını dağıttı ve etkisizleştirdi.
-
Ekonomik Yüke Maruz Kalma: Ukrayna ambargosu, düşen enerji gelirleri ve uluslararası izolasyon, Kremlin’i içeride baskı altına aldı.
-
Halkın Güvensizliği: Navalni’nin cezaevinde ölmesi ve yaygın muhalif korkusu, rejim karşısındaki toplumsal memnuniyetsizliği artırdı.
Neden Böyle Oldu?
Putin gibi deneyimli stratejik liderlerin bile bu süreçleri tam olarak kontrol etmesinin zor olduğu görüldü. Askeri müdahalelerde çok yönlü risk analizi eksikliği, diplomatik oyunların başarısızlığı, hedef ülkelerde adaptasyon eksikliği bu siyasetin temellerini sarstı. Ukrayna halkının kararlılığı, deneyimli savunması, iç direnci bu süreci Moskova’ya pahalı hale getirdi.
Sonuç: Rusya Karadeniz’de Etkisini Artırmak mı İstiyor?
Putin sıcak denizlerden vazgeçerek, Karadeniz’deki etkiyi yeniden tesis etmeyi amaçlıyor gibi görünse de bu hamle, savunma çizgileri yerine daha büyük bir Batı kuşatmasına yol açıyor. Moldova ve Gagavuzya’ya yönelik olası operasyonlar, uluslararası toplumun daha güçlü bir cevabı ile karşılaşabilir ve sonuçta Rusya, stratejik alanlarında hem iç hem dış sahada kırılgan hale gelebilir.
Etiketler:
#Rusya #Suriye #Moldova #Gagavuzya #NATO #Putin #jeopolitik #Karadeniz
